Bulut yedeklemenin fiyat karşılaştırması genelde tek bir sayı üzerinden yapılır: gigabayt başına aylık depolama bedeli. O sayı gerçekten düşüktür.
Ama felaket anında ödeyeceğiniz faturayı belirleyen o sayı değildir.
Üç ayrı maliyet kalemi
Depolama. Verinin durduğu yer için aylık ücret. Soğuk katmanlarda çok ucuzdur.
İşlem (API çağrısı). Her yükleme, listeleme ve indirme isteği ücretlendirilir. Milyonlarca küçük dosya yedekliyorsanız bu kalem şaşırtıcı biçimde büyür.
Çıkış (egress). Veriyi buluttan geri indirirken ödediğiniz bedel. Normal işleyişte sıfıra yakındır; felaket anında ise faturanın tamamı olur.
Üçüncü kalem, karşılaştırma tablolarında genelde yoktur ve asıl sürprizi orada yaşarsınız.
Soğuk katmanın gizli bedelleri
Ucuz katmanlar (arşiv sınıfları) üç ek kısıt getirir:
Minimum saklama süresi. 90 ya da 180 gün. Bu süreden önce silerseniz kalan süre kadar ücret ödersiniz. Yedek rotasyonunuz bu süreden kısaysa, ucuz katman pahalıya gelir.
Geri getirme süresi. Arşiv katmanlarında veri anında erişilebilir değildir; saatler sürebilir. Hızlandırılmış geri getirme mümkündür ama ek ücretlidir.
Geri getirme ücreti. Depolamadan ayrı olarak, veriyi erişilebilir hâle getirmek için gigabayt başına ücret alınır.
Bu üçü birleştiğinde, “arşivde tutalım ucuz olsun” kararı felaket anında hem yavaş hem pahalı bir kurtarma üretir.
Hesabı önceden yapın
Karar vermeden önce iki senaryonun maliyetini çıkarın.
Senaryo 1 — Tek dosya kurtarma. Ayda birkaç kez olur. Küçük veri, düşük maliyet. Sıcak katman gerektirir.
Senaryo 2 — Tam felaket kurtarma. 5 TB veriyi geri indirmek gerekirse: çıkış ücreti + geri getirme ücreti + geçen süre.
İkinci senaryonun sayısını yazın ve yönetime gösterin. Bu sayı genelde bulut yedekleme mimarisini değiştirir — ve değiştirmesi de doğrudur.
Kademeli yaklaşım
İşleyen model genelde şudur:
- Son 30 gün: yerel disk. Hızlı geri yükleme, çıkış maliyeti yok.
- 30–90 gün: bulut sıcak/soğuk katman. Tesis dışı kopya görevi görür.
- 90 gün+: arşiv katmanı. Uyumluluk ve uzun dönem saklama.
Günlük operasyondaki geri yüklemelerin neredeyse tamamı ilk 30 günden yapılır. Bulut kopyası, yerel her şeyi kaybettiğiniz senaryo içindir.
Bu model, çıkış maliyetini gerçek felaket durumuna sınırlar.
Bant genişliği: asıl kısıt
Maliyetten önce fiziksel bir sınır var: 5 TB veriyi 200 Mbps hattan indirmek yaklaşık iki buçuk gün sürer. RTO taahhüdünüz dört saatse, bulut yedekten tam kurtarma o taahhüdü karşılayamaz.
Bu hesabı yapın ve sonucu yazılı hâle getirin:
Süre (saat) ≈ Veri (GB) × 8 / (Hat hızı Mbps × 0,7) / 36000,7 çarpanı, gerçek verim için gerçekçi bir varsayımdır.
Süre kabul edilemezse iki seçenek var: kritik sistemler için yerel kopya tutmak ya da sağlayıcının fiziksel veri transfer hizmetini planlamak (günler sürer ama büyük veride daha hızlıdır).
Şifreleme anahtarı
Bulut yedeğiniz şifreli ve anahtar yalnızca kaybettiğiniz sistemde duruyorsa, yedeğiniz yok demektir.
Anahtarı ayrı ve erişilebilir bir yerde saklayın; tercihen çevrimdışı bir kopya da bulunsun. Bu, felaket tatbikatlarında en sık karşılaşılan tıkanma noktasıdır.
SaaS verisi ayrı bir konudur
M365, Google Workspace ve benzeri hizmetlerdeki veri, bulut yedekleme stratejinizin parçası olmalıdır. Sağlayıcı altyapı sürekliliğini sağlar; kullanıcı hatasıyla silinen veriyi ya da fidye yazılımıyla şifrelenen dosyaları geri getirmek sizin sorumluluğunuzdur.
Bu veri için ayrı bir yedekleme çözümü gerekir ve maliyeti genelde kullanıcı başına hesaplanır — planlarken unutmayın.
Doğrulama adımı
Yılda bir kez gerçek bir geri getirme yapın ve iki şeyi ölçün: süre ve fatura.
Küçük bir örneklem yeterlidir — 100 GB geri indirin, süreyi ve o ayki fatura farkını kaydedin. Oradan tam kurtarma senaryosuna ölçekleyin.
Bu ölçüm olmadan yaptığınız tüm maliyet ve süre hesapları tahmindir; ve felaket anında tahminlerin yanlış çıktığını öğrenmek istemezsiniz.